آرایش در رکود

اخبار مهم

آرایش در رکود

آنچه امروز در بازار لوازم آرایشی لوکس ایران می‌گذرد، فقط یک شوک موقت نیست. شواهد نشان می‌دهد که ما شاهد تغییر ساختاری در این صنعت هستیم.

آرایش در رکود ؛ سقوط ۹۸ درصدی واردات لوازم آرایشی لوکس به ایران

رژلب های Chanel، کرم‌های La Mer و عطرهای Tom Ford دیگر در ویترین فروشگاه‌های لاکچری تهران دیده نمی‌شوند. نه به این دلیل که تقاضا از بین رفته، بلکه به این دلیل که جاده‌ای برای رسیدن وجود ندارد. آمارهای غیررسمی از کاهش ۹۸ درصدی واردات لوازم آرایشی لوکس به ایران در سه ماهه اول ۱۴۰۵ حکایت دارد. عددی که اگر درست باشد، یعنی از هر ۱۰۰ رژلب فرانسوی یا کرم ضدآفتاب کرهای که سال گذشته وارد می‌شد، امسال فقط ۲ عدد به دست مشتریان ایرانی می‌رسد. اما چه اتفاقی افتاده که صنعت لاکچری که حتی در اوج تحریم‌ها هم به نوعی کار می‌کرد، حالا کاملاً متوقف شده است؟ پاسخ، همانند بسیاری از بحران‌های این روزهای ایران، در تنگه هرمز و جنگ پنهان در خلیج فارس گم شده است.

—

بخش اول: آمار سقوط – چه چیزی و چقدر کم شده است؟

در حالی که آمار رسمی واردات لوازم آرایشی لوکس به ایران همیشه با پیچیدگی‌هایی همراه بوده (بخشی از واردات به صورت مسافری یا از مسیرهای واسطه انجام می‌شود)، نشانه‌های سقوط آزاد غیرقابل انکار است.

بر اساس گزارش‌های صنفی از فعالان بازار لوازم آرایشی در تهران و اصفهان، واردات محصولات لوکس در رده‌های قیمتی بالا (بالای ۱۰۰ دلار برای یک کرم یا بالای ۵۰ دلار برای یک رژلب) تقریباً به صفر رسیده است. فروشندگان می‌گویند: «قبلاً هر هفته محموله جدیدی از دبی یا استانبول می‌رسید. الان ماه‌هاست خبری نیست. انبارها رو به اتمام است و هر چه مانده، با قیمت‌های نجومی فروخته می‌شود.»

یک فعال بازار در گفتگو با ما می‌گوید: «کرم ضدآفتاب La Mer که پارسال ۱۵ میلیون تومان بود، الان اگر پیدا شود، ۴۰ تا ۵۰ میلیون تومان فروخته می‌شود. اما مسئله این است که اصلاً پیدا نمی‌شود. مشتری پول دارد، اما کالا نیست.»

این وضعیت تنها مربوط به برندهای فرانسوی و آمریکایی نیست. حتی برندهای کرهای و ترکی که تصور می‌شد جایگزین شوند، هم با مشکل مواجه شده‌اند. دلیل آن، همان اختلال در زنجیره تأمین جهانی است که گریبانگیر کل صنعت لوازم آرایشی در خاورمیانه شده است.

……………………………………………………………………….

بیشتر بخوانید : رژلب گران‌تر از طلا؟

……………………………………………………………………….

بخش دوم: قاتل اصلی – محاصره دریایی و جنگ در خلیج فارس

برای درک عمق فاجعه، باید به عقب برگردیم. اواخر فوریه ۲۰۲۶، با شروع تنش‌های نظامی میان ایران و آمریکا، تنگه هرمز – شاهرگ حیاتی تجارت دریایی منطقه – عملاً مسدود شد. برای هفته‌ها، کانتینرهای حامل لوازم آرایشی که از چین، کره جنوبی، ایتالیا و فرانسه راهی بازارهای خاورمیانه بودند، در بنادر دبی و بندرعباس بلاتکلیف ماندند.

یک گزارش از نمایشگاه Cosmoprof بولونیا (بزرگترین رویداد صنعت زیبایی جهان) در مارس ۲۰۲۶ نشان می‌دهد که مدیران صنعت لوازم آرایشی از «طوفان کامل» سخن می‌گفتند. سیمونه دومینیچی، مدیرعامل گروه ایتالیایی کیکو، گفت: «ما شاهد افزایش هزینه‌ها به دلیل تورم انرژی و تأخیر در تحویل کالا هستیم. کانتینرهای زیادی در خاورمیانه گیر کرده‌اند و کالاها به طور مؤثر جابجا نمی‌شوند.»

اما تأثیر بر ایران بسیار عمیق‌تر بود. با بسته شدن مسیرهای رسمی، واردکنندگان ایرانی با سه مشکل همزمان مواجه شدند:

۱. توقف ترانزیت از دبی: دبی هاب اصلی ورود لوازم آرایشی لوکس به ایران بود. با متوقف شدن کشتی‌ها در بنادر امارات و افزایش شدید هزینه بیمه، عملاً هیچ محموله جدیدی راهی ایران نشد.

۲. افزایش ۲ تا ۳ برابری هزینه حمل و نقل: آن دسته از کالاهایی هم که از مسیرهای جایگزین (مثل بنادر عربستان و حمل زمینی) فرستاده می‌شدند، با هزینه‌های سرسام‌آور مواجه شدند. برخی شرکت‌ها مجبور به حمل هوایی شدند که قیمت تمام‌شده را ۵ تا ۱۰ برابر افزایش داد.

۳. افزایش قیمت مواد اولیه بسته‌بندی: حتی آن دسته از لوازم آرایشی که در داخل ایران تولید یا مونتاژ می‌شوند، با مشکل مواجه شدند. قیمت پلی‌اتیلن (ماده اولیه بطری‌ها و تیوپ‌های پلاستیکی) به دلیل گرانی نفت و اختلال در تأمین، ۱۴ درصد و پلی‌پروپیلن (درب پمپ‌ها و کپ‌ها) ۲۳ درصد نسبت به سال قبل افزایش یافت.

بخش سوم: تورم و بی‌اعتمادی – مشتری پول دارد اما می‌ترسد

اگر فکر می‌کنید مشتریان لوازم آرایشی لوکس در ایران از بحران تأثیر نمی‌پذیرند، سخت در اشتباهید. بله، ثروتمندان همچنان ثروتمند هستند. اما نااطمینانی حاکم بر بازار، رفتار خرید را به طور اساسی تغییر داده است.

یک فروشنده لوازم آرایشی در منطقه ونک تهران می‌گوید: «مشتری من خانم‌هایی هستند که صورتحساب ماهانه آرایشی آنها ۵ تا ۱۰ میلیون تومان است. اما الان حتی آنها هم محتاط شده‌اند. می‌گویند: «نمی‌دانیم فردا چه می‌شود. شاید جنگ شود و پولمان بی‌ارزش. بیایید همین کرم قبلی را بخریم، نه جدید را.»

این عقب‌نشینی روانی در کنار کمیاب شدن واقعی کالا، بازار را به دو بخش تقسیم کرده است:

– بازار لوازم روزمره و ارزان: کرم‌های صورت چینی و ترکی با قیمت ۱ تا ۳ میلیون تومان هنوز پیدا می‌شوند، اما کیفیت به شدت کاهش یافته و مشتریان از عوارض پوستی گلایه دارند.

– بازار لوازم لوکس (لاین های حرفه‌ای): تقریباً خشکیده. رژلب‌های ۸ تا ۱۰ میلیون تومانی Chanel و Dior دیگر در مغازه‌ها نیست. اگر هم باشد، با قیمت ۲۰ تا ۳۰ میلیون تومان و فقط برای مشتریان ویژه نگهداری می‌شود.

—

بخش چهارم: زمزمه‌هایی از یک جایگزین – تولید داخلی که جواب نداد

در سال‌های اخیر، برخی از برندهای داخلی تلاش کردند جای خالی برندهای خارجی را پر کنند. برندهایی مانند «پدیده»، «دالی» و «سمیه» خطوط تولید محصولات آرایشی و بهداشتی خود را گسترش دادند. اما این برندها هرگز نتوانستند به سطح کیفیت و اعتماد برندهای لوکس بین‌المللی برسند.

یک مشتری که سال‌ها از کرم‌های لانکوم استفاده می‌کرد، می‌گوید: «یکبار کرم ایرانی امتحان کردم. بعد از دو هفته صورتم جوش زد. برنگشتم. حالا یا لانکوم پیدا می‌کنم یا از کرم بچگی‌ام (کرم ساده مرطوب‌کننده ایرانی) استفاده می‌کنم، اما نه این برندهای بی‌کیفیت گران‌قیمت.»

تولیدکنندگان داخلی اما معتقدند که مقصر اصلی بحران ارز و تحریم است. یک فعال صنعت آرایشی می‌گوید: «مواد اولیه ما هم از خارج می‌آید. روغن‌های گیاهی، اسانس‌ها، حتی بطری‌های پلاستیکی درجه یک. وقتی واردات مواد اولیه مختل می‌شود، ما هم نمی‌توانیم تولید کنیم.»

……………………………………………………………………….

بیشتر بخوانید : آیا ایران جایگاه اول جراحی زیبایی در دنیا را دارد؟

……………………………………………………………………….

بخش پنجم: در یک نگاه – جدول کاهش واردات بر اساس رده قیمتی

—

نتیجه‌گیری: پایان یک دوره – از لاکچری تا ساده‌زیستی اجباری

آنچه امروز در بازار لوازم آرایشی لوکس ایران می‌گذرد، فقط یک شوک موقت نیست. شواهد نشان می‌دهد که ما شاهد تغییر ساختاری در این صنعت هستیم. جنگ در خلیج فارس و محاصره دریایی، آسیب‌پذیری عمیق صنعت زیبایی ایران را که بیش از ۸۰ درصد به واردات وابسته است، برملا کرد.

این تغییر ساختاری سه پیامد بلندمدت دارد:

اول: بازار لوازم آرایشی لوکس برای همیشه کوچک‌تر خواهد شد. بسیاری از برندهای بین‌المللی به دلیل هزینه‌های بالای تأمین و بی‌ثباتی سیاسی، دیگر به ایران باز نخواهند گشت. حتی اگر جنگ تمام شود، اعتماد از دست رفته بازنمی‌گردد.

دوم: مصرف‌کنندگان ایرانی مجبور به «ساده‌زیستی اجباری» در حوزه زیبایی خواهند شد. کرم‌های گران‌قیمت ۱۰۰ دلاری جای خود را به محصولات ساده‌تر و ارزان‌تر داخلی یا چینی خواهند داد – حتی اگر کیفیت پایین‌تری داشته باشند.

سوم: فرصتی برای تولید داخلی، اما با ریسک بالا. اگر دولت از این فرصت استفاده کند و با تأمین مواد اولیه با کیفیت و کاهش موانع تولید، به کارخانه‌های داخلی کمک کند، شاید بتوان شکاف ایجاد شده را پر کرد. اما در شرایط فعلی (قطعی برق، کمبود مواد اولیه، تورم دستمزد)، این سناریو بسیار دور از ذهن به نظر می‌رسد.

در نهایت، سقوط ۹۸ درصدی واردات لوازم آرایشی لوکس، تنها یک آمار اقتصادی نیست. تصویر یک زن ایرانی است که در مقابل آینه، کرم صورتش را با نگرانی تمام می‌کند. دیگر خبری از آن کرم ۱۵ میلیون تومانی فرانسوی نیست. حالا باید با همان رژلب ۲ میلیون تومانی چینی بسازد، یا اصلاً بدون آرایش از خانه بیرون برود. جنگ، حتی وقتی موشک نمی‌بارد، لایه‌های زندگی روزمره را یکی پس از دیگری برمی‌دارد. این بار، نوبت به زیبایی رسیده است.

مقالات مرتبط :

مگر می‌شود یک پزشک روزی ۳۰ جراحی داشته باشد؟

جراحی های غیرضروری زیبایی، پاسخ روانی به فشارهای اجتماعی